Pitsburg Üniversitesi’nde yapılan bir çalışma çok dikkat çekici ve çevrenizi şöyle bir incelediğinizde aslında korkunç sonuçlara neden olabilecek bir ders niteliğinde. 94 kişinin incelendiği bu çalışmada vücut kitle indeksi (VKİ) 30 ve üzeri olanlarda beyin dokusunda en az % 8 lik, VKİ 25-30 arası olanlarda ise en az % 4 lük bir kayıp var. Kaybolan beyin kısımları özellikle frontal ve temporal bölgeler. Bu bölgeler hafıza ve karar verme gibi fonksiyonların düzenlendiği bölgelerdir. Bu çalışmaya göre belki de ülkemizde milyonlarca beyin dokusu atrofiye uğramış insanımız olmalı. Bu illetten insanımızı kurtarmak için sorumlu ve yetkili kim varsa ülkem adına elini taşın altına koymalıdır.
İngiltere’nin hatırı sayılır, ciddi gazetelerinden olan The Guardian’ın yakın zamandaki bir sayısında manşetten verilen bir haber de çok ilgi çekici: Obezlerin beyinleri, ince olan yaşıtlarından 10 yaş daha yaşlı. MR tekniği ile 246 normal kilolu, 227 obez insan üzerinde yapılan bu araştırma çok somut kanıtlar ile gözler önüne serildi.
Kıymetli okurlarım. Geçen hafta kaldığımız yerden merak edilen sorulara ve cevaplarına devam edelim.
1- Buzlu su kilo verdirir mi?
1 litre buzlu su teorik olarak 30 kalori harcatır. Midemiz bu suyun ısıtılması için biraz daha çaba gösterecek ve bu yolla kalori harcanmasına neden olacaktır. Ancak uzun vadede yarar ve zarar oranını düşündüğümüzde soğuk suyun bir takım sindirim sıkıntılarına yol açabileceğini varsayarsak bu yol iyi bir seçenek sağlamaz. Suyu orta ısıda içmek en iyisidir.
2- Şekerli ve asitli içecekler aşırı kilo aldırır mı?
Harward Tıp Okulu’nun bir çalışmasına göre günde 1 şişe meşrubat 4 yıl sonra şeker hastası olma olasılığınızı % 84 arttırıyor. Kalp hastası olma olasılığınızı ise % 24 arttırıyor. Yılda 83 bin kaloriye denk gelen bu içecekleri içme alışkanlığı yerine su içilmesi sizi yaklaşık 10-11 kilo almaktan koruyacaktır.
3- Gebelikte ortalama almamız gereken kilo miktarı ne kadardır?
Vücut kitle indeksi (VKİ) her ne kadar geçerliliğini yitiriyorsa da, vücudumuzda bulunan yağ oranını doğru göstermese de vücut yağını her ortamda ölçebilecek imkanların olmaması bu formülü kullanmaya devam etmemize neden olmakta. Kilomuzu boyumuzun metre cinsinden karesine (Kg/m2) bölersek vücut kitle indeksimizi buluruz.
Bir gebede VKİ 20 kg/m2 civarında ise 9 ayda 14-16 kilo alabilir. VKİ 20-25 arasında ise 9 ayda 10-12 kilo alabilir. 25 in üzerinde ise 9 ayda alması gereken kilo kabaca 7-10 kilo arasında olmalıdır.
4-Az su içmek kolesterolü yükseltir mi?
Kronik susuzluklarda kan yoğunlaşmaya ve hücre içinden su çekmeye başlar. Hücreler sularını kaptırmamak için kolesterolden yapılan kapılarını kapatmaya başlarlar. Karaciğer de hücrelere yardım olsun ve daha fazla kapı yapsın diye kolesterol üreterek bunu hücrelere gönderir. Bu sırada yapılan ölçümlerde kanda kolesterol artmış olarak bulunur. Bu nedenle yemeklerden yarım saat önce ve sonra suyun içilmesi bu olayı tersine çevirir.
5-En kuvvetli antioksidan besin hangisidir?
Meyveler, sebzelerde diğer gıda maddelerinde antioksidanları bulmamız mümkündür. ORAC değeri (Oxygen radical absorbance capacity) denilen bir tanımlama var ve gıda maddelerin antioksidanlardan ne kadar zengin olduğunu belirler. ORAC değerine göre uluslararası bir sınıflama vardır. ORAC değeri en yüksek meyve aronya denilen berry grubu bir meyvedir. Sonraları ise diğer berry grupları gelir. Yaban mersini, ahududu, böğürtlen, çilek de ORAC değeri yüksek gruplardandır. Baharatlarda ilk sıraları sumak, zencefil, nane, tarçın, zerdeçal almaktadır. Sebzelerde ise çoğumuzun burun kıvırdığı, çocuklarımızın bazılarının ne olduğunu bilmediği fasulye, barbunya, mercimek, ıspanak, brokoli diye giden bir sınıflama mevcuttur.
Oksitlenme bildiğiniz gibi paslanma demektir. Anti oksit ise kelime anlamı olarak bu paslanmayı gideren maddeler olarak algılanmalıdır. Günümüzde kanserlerden koruyucu olarak elimizde bulunan en kuvetli silahlar temzi su, temiz hava ve antioksidan değeri yüksek olan bu tür besinlerdir.