banner4

banner5

Donald Trump görevden azledilebilir mi?

ABD’de yaşanan Kongre baskınından sorumlu tutulan Başkan Donald Trump’ın görevinden uzaklaştırılmasına yönelik talepler artıyor. Peki bu hukuki açıdan mümkün mü?

DÜNYA 10.01.2021, 10:42 10.01.2021, 10:53
Donald Trump görevden azledilebilir mi?
banner11

Amerika Birleşik Devletleri'nde (ABD), Başkan Donald Trump yanlılarının Kongre baskını ülke tarihinde benzeri görülmemiş bir olay olarak tarihe geçti. Düzenlenen bu baskınla, 2020 ABD Başkanlık Seçimlerinin galibi Joe Biden'ın başkanlığının resmen onaylanması o an için engellendi ve çıkan şiddet olaylarında beş kişi öldü.

Temsilciler Meclisindeki Demokratlar yaşanan bu kalkışmadan, destekçilerini kışkırttığını savundukları Trump'ı sorumlu tutuyor. Meclisteki bu Demokrat üyelerden biri olan David Cicilline'in kamuoyu ile de paylaştığı bir mektupta Demokratlar, ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence'den, Trump'ın yaşanan Kongre baskını nedeniyle, ABD Anayasasının 25'inci ek maddesi gereği görevinden azledilmesini talep ediyor.   

Temsilciler Meclisinin Adalet Komisyonundaki Demokrat üyelerin kaleme aldığı söz konusu mektupta, Başkan Trump'ın yaşanan ayaklanmanın kışkırtıcısı olduğu ve "demokrasinin altını oymaya çalıştığı" dile getiriliyor. Başkan Trump'ın kendini destekleyen kitleyi isyana teşvik ettiği iddiaları asılsız da değil. Yaşanan Kongre baskını öncesinde taraftarlarına seslendiği bir konuşma yapan Donald Trump, "Senatörlerimizi (Cumhuriyetçi senatörler) desteklemek için hep beraber Kapitol'a (Kongre binası) yürüyoruz. Ben de sizinle olacağım demiş ve 2020 ABD Başkanlık Seçimlerinin, "Amerikan tarihinin en fazla hile karıştırılan seçimleri" olduğunu savunarak, taraftarlarının "asla pes etmemesini" istemişti. 

Başkanlık görevine devam eden Trump'ı azletmenin hukuki temeli, Amerikan Anayasasının 4'üncü maddesinin 2'inci fıkrasında belirtiliyor. Buna göre "bir ABD Başkanı, ağır bir suç işlediğinde ya da yasaları ağır bir biçimde ihlal ettiğinde görevinden azledilebilir." Böyle bir dava Temsilciler Meclisince başlatılıp, Kongre'nin diğer kanadı olan Senato tarafından karara başlanabilir.

Burada hukuki açıdan belirleyici olan soru, demokratik kurumlara karşı isyan çağrısı ağır bir suç kapsamına girer mi? Deutsche Welle'nin bu konuyla ilgili sorularını yanıtlayan California State Üniversitesi'nden Tarihçi Donal O'Sullivan'a göre, "Mevcut olayda bir kişinin demokrasiye zarar verme ve darbe teşebbüsü eyleminde bulunduğuna dair bir şüphe" var. O'Sullivan normal şartlar altında böyle bir hadisenin savcılık tarafından incelenmesi gerektiğini dile getiriyor ve ekliyor: "Ancak (Başkanı) görevden azletme, ABD'de siyasi olarak yürütülen bir dava ve bu ancak çoğunluk sağlandığında sonuçlandırılabilir." O'Sullivan, böyle bir dava başlatabilmek için gerekli olan sebeplerin yeterince mevcut olduğunu ancak olası bir davanın başarılı olacağına inanmadığını ifade ediyor.


YAŞANAN OLAYLAR TRUMP İLE BAĞDAŞTIRILABİLİR Mİ?
Kongre baskınını doğrudan Trump ile ilişkilendiren bağlantılar açık bir şekilde ortada. Söz konusu olayın yaşandığı gün, baskından önce Trump, Beyaz Saray önünde destekçilerine seslenmiş ve kendini bir kez daha seçimlerin galibi ilan ederek, "Sarsıcı bir galibiyet elde ettik" demişti. 


Yanlış: Resmi seçim sonuçları 306 delege kazanan Joe Biden'ı açık bir farkla Donald Trump'ın (232 delege) önünde gösteriyor. Trump ayrıca herhangi bir delil göstermeden bir kez daha, "seçim hilesinin tüm eyaletlerde yapıldığını" iddia etti. Ancak bunlarda yeterli derecede çürütülmüş durumda. ABD'de siber güvenlikten sorumlu kurum olan Amerikan Siber Güvenlik ve Altyapı Ajansı (CISA), 3 Kasım 2020 tarihinde yapılan seçimlerin, ABD tarihinin en güvenli seçimleri olduğunu belirtiyor.
İki iddia da, yani hem seçimi aslında kendinin kazandığı, hem de seçimlere hile karıştırıldığına yönelik söylemleri, taraftarlarından "güçlü" olmalarını isteyip Kapitol'a yönlendiren; onlardan "ülkeyi geri alabilmek için gerekli olan gururu ve cesareti" Cumhuriyetçi senatörlere vermelerini isteyen Başkanın, yaşananlara neden olan en önemli açıklamalarıydı.

Trump bunların yanında, Twitter tarafından mesajları silinene ve hesabı dondurulana dek yayınladığı mesajlarla tansiyonu daha da yukarı çekmişti.

Kısacası, Trump'ın Kongre baskınının hemen öncesinde verdiği mesajlar, Kapitol'a yürüyüş ve vekilleri etkileme çağrısı olarak nitelendirilebilir. Trump'ın daha sonra Twitter üzerinden yaptığı barışçıl kalma çağrısı da bu gerçeği değiştirmez.
Donald Trump'ın yaşanan olayların siyasi sorumluluğunu üzerine alması ve görevini kendiliğinden bırakması ise, bugüne dek sergilediği politik tarzı göz önünde bulundurulduğunda neredeyse imkansız olarak görülüyor. Bu açıdan, görev süresi tamamlanmadan koltuğundan kalkması ancak bir dava sonucu mümküm görünüyor.

TRUMP HUKUKEN HESAP VERMEK ZORUNDA KALABİLİR Mİ?

Hukuk uzmanlarına göre, Donald Trump halkı galeyana getirmekten sorumlu tutulabilir. Bu uzmanlardan biri olan Kenneth Manusama, "Yaşanan duruma en uygun suç türü 'halkı kışkırtmak'tır. Zira bu ifade şiddete uygulamaya ve develete karşı tahrik suçunu da kapsıyor. Kongre'de olanlar da tam olarak buydu" diyor. ABD Federal Yasası'nın 115'inci maddesi, devlete karşı isyan tertiplemenin bir suç olduğuna ve bu suçu işleyen ya da devlet otoritesine karşı isyana katılan kişilerin "bu madde uyarınca cezalandırılmasına" hükmediyor. Bu madde kapsamında suçlu bulunan bir kişinin de herhangi bir kamu makamında görev yapması yasaklanıyor. ABD'de darbe teşebbüsünde bulunanların, ilgili yasalar gereği 20 yıla kadar hapis cezasına çarptırılmaları mümkün.
Ancak ABD Başkanı olması ve bu sayede cezai takibata karşı dokunulmazlığı bulunması nedeniyle, Trump hakkında şu an herhangi bir işlem yapılabilmesi söz konusu değil. Manusama, "Trump, Anayasanın 25'inci ek maddesi gereğince görevinden azledilese bile, hala hukuki açıdan Başkan sıfatı taşıyacağı için hesap vermeye zorlanamaz" diyor.

Kısacası Amerika Birleşik Devletleri'nin 45'inci Başkanı Donald Trump'a karşı, 6 Ocak'ta yaşanan Kongre baskını ile ilgili sorumluluğu hakkında, ancak görev süresi tamamlandığında hukuki süreç başlatılabilir.

Yorumlar (1)
Yediyedibitmedi 6 gün önce
ah be trump ah ballı sarı ay çöreğim ne oldu sana böyle :D
kar yağışlı
Namaz Vakti 17 Ocak 2021
İmsak 06:48
Güneş 08:16
Öğle 13:19
İkindi 15:49
Akşam 18:11
Yatsı 19:34
Günün Karikatürü Tümü
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 17 35
2. Fenerbahçe 17 35
3. Gaziantep FK 18 34
4. Galatasaray 17 33
5. Alanyaspor 18 30
6. Hatayspor 17 28
7. Karagümrük 18 27
8. Trabzonspor 18 27
9. Antalyaspor 19 25
10. Sivasspor 18 23
11. Başakşehir 18 23
12. Konyaspor 18 22
13. Göztepe 18 22
14. Kasımpaşa 17 22
15. Malatyaspor 17 21
16. Rizespor 17 21
17. Gençlerbirliği 18 19
18. Kayserispor 18 16
19. Ankaragücü 17 15
20. Denizlispor 17 14
21. Erzurumspor 18 13
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 17 36
2. Leicester City 18 35
3. Liverpool 17 33
4. Man City 16 32
5. Everton 17 32
6. Tottenham 17 30
7. Chelsea 18 29
8. Southampton 18 29
9. West Ham 18 29
10. Aston Villa 15 26
11. Arsenal 18 24
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 18 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 17 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 17 12
19. West Bromwich 18 11
20. Sheffield United 18 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 18 32
5. Real Sociedad 19 30
6. Sevilla 17 30
7. Granada 18 27
8. Celta de Vigo 18 23
9. Cádiz 18 23
10. Real Betis 18 23
11. Levante 17 21
12. Athletic Bilbao 18 21
13. Getafe 17 20
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Deportivo Alaves 18 18
17. Real Valladolid 18 18
18. Elche 16 16
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 18 12